Jak zmieniło się Pomorze Wschodnie pod wpływem pierwszych Piastów? Czy przemiana kulturowa była gwałtowną akcją, czy raczej długotrwałym procesem negocjacji i adaptacji? Muzeum Archeologiczne w Gdańsku zaprasza na wykład dra Sławomira Wadyla: „Na styku światów: Pomorze Wschodnie w dobie ekspansji pierwszych Piastów”.
- Termin wykładu: 28.04.2026 r. (wtorek) o godzinie 17:00
- Miejsce: Spichlerz Błękitny Baranek – Gdańsk, ul. Chmielna 53
- Wstęp wolny
Pomorze Wschodnie – na styku świata bałtyckiego, skandynawskiego i wczesnopaństwowego organizmu piastowskiego – było przestrzenią intensywnych kontaktów kulturowych, gospodarczych i politycznych. Z pewnością nie były to zapomniane peryferie, lecz miejsce, gdzie dynamicznie krzyżowały się różne modele organizacji społecznej, formy władzy i sieci wymiany.
– Najpierw przedstawię główne cechy osadnictwa i struktur społecznych Pomorza przed pojawieniem się wpływów piastowskich – zapowiada dr Sławomir Wadyl. – Uwzględnię przy tym znaczenie grodów, lokalnych wspólnot oraz kontaktów dalekosiężnych. Następnie omówię procesy związane z włączaniem regionu w orbitę państwa Piastów, w tym transformacje sieci grodowej, zmiany w kulturze materialnej oraz początki chrystianizacji.
Kluczową częścią wykładu będą wyniki badań nad kompleksem osadniczym w Ciepłem. Jest to jedno z najlepiej rozpoznanych stanowisk ilustrujących wspomniane przemiany. Analiza stratygraficzna, datowanie radiowęglowe oraz dane archeometryczne pozwalają uchwycić moment reorganizacji przestrzeni osadniczej i redefinicji funkcji ośrodka w kontekście rozwijających się struktur władzy.
Dr Sławomir Wadyl
– archeolog i historyk, absolwent Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, gdzie ukończył studia w obu dziedzinach oraz w 2013 roku obronił rozprawę doktorską poświęconą przemianom kulturowym na słowiańsko-bałtyjskim pograniczu we wczesnym średniowieczu. Obecnie związany z Wydziałem Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego. Kierownik projektu badawczego „Ciepłe. Wczesnośredniowieczny kompleks osadniczy w Ciepłem. Piastowski klucz do Pomorza Wschodniego”, finansowanego przez Narodowe Centrum Nauki. Jego zainteresowania naukowe koncentrują się na wczesnośredniowiecznej historii Pomorza i ziem pruskich, ze szczególnym uwzględnieniem struktur władzy oraz przemian obrządku pogrzebowego.