O Krzemionkach słyszał prawie każdy. Jednak nie każdy wie, że na obszarze północno-wschodniego obrzeżenia Gór Świętokrzyskich odkryto kilkadziesiąt innych miejsc, gdzie w epokach kamienia i brązu ludzie wydobywali najważniejszy surowiec tamtych czasów: krzemień.
Spichlerz Błękitny Baranek zaprasza na prelekcję Artura Jedynaka z Muzeum Historyczno-Archeologicznego w Ostrowcu Świętokrzyskim – 21 października 2025 roku o godzinie 17:00. Tytuł wystąpienia: „Krzemionkowski Region Pradziejowego Górnictwa Krzemienia Pasiastego – archeologiczny skarb na Liście światowego dziedzictwa UNESCO”. Wstęp wolny.
Prelegent przedstawi wyniki najnowszych badań na temat neolitycznego i wczesnobrązowego górnictwa krzemiennego. Opowie również o wyzwaniach, jakie stoją przed konserwatorami stanowisk archeologicznych wchodzących w skład pradziejowego „zagłębia górniczego” nad rzeką Kamienną.
Środkowe dorzecze Kamiennej skupia 14 pól eksploatacyjnych oraz około 800 stanowisk przetwórczych i osadniczych związanych z eksploatacją krzemienia pasiastego, czekoladowego i ożarowskiego w czasach między IV a II tysiącleciem przed naszą erą. Cztery najważniejsze z nich zostały w 2019 roku wpisane na Listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Podczas wydarzenia będzie można dowiedzieć się między innymi:
- na czym polegała innowacyjność techniki górniczej sprzed 5000 lat,
- co znaczą tajemnicze rysunki naskalne w Krzemionkach,
- w jakim stopniu zachował się krajobraz z epoki kamienia,
- jak produkowano siekiery krzemienne i dokąd je eksportowano,
- czy praca w neolitycznych kopalniach była bezpieczna,
- dlaczego najcenniejszy polski zabytek archeologiczny może zniknąć z listy UNESCO.
Spotkanie z Arturem Jedynakiem odbywa się na zakończenie ekspozycji “Krzemionki. Pradziejowe kopalnie krzemienia pasiastego”. Tę wystawę można zwiedzać w Spichlerzu Błękitny Baranek tylko do 21 października.
Artur Jedynak – archeolog, kustosz i koordynator do spraw światowego dziedzictwa UNESCO w Muzeum Archeologicznym i Rezerwacie Krzemionki (Oddziale MHA w Ostrowcu Św.). Współautor wniosku o wpis Krzemionkowskiego Regionu Pradziejowego Górnictwa Krzemienia Pasiastego na Listę światowego dziedzictwa UNESCO. W swojej pracy zawodowej skupia się na badaniach, ochronie i popularyzacji zabytków pradziejowego górnictwa krzemienia. Główne tematy jego zainteresowań to: technika górnicza, technologia obróbki krzemienia, osadnictwo związane z kopalniami krzemienia w neolicie i wczesnej epoce brązu, a także rekonstrukcja i odtwórstwo archeologiczne.