GRUDZIEŃ 2016

fibula zabytek miesiąca gdudzień 2016Emaliowana zapinka z grobu dziewczynki odkryta na cmentarzysku w Babim Dole-Borczu



Cmentarzysko kurhanowe z kręgami kamiennymi w Babim Dole-Borczu (gmina Somonino, powiat kartuski) było badane w latach 1978-2015 przez profesor Magdalenę Mączyńską, reprezentującą Instytut Archeologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, a następnie – Instytut Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego. Stanowisko archeologiczne pochodzi z pierwszych wieków naszej ery i związane jest z kulturą wielbarską, współtworzoną przez Gotów, którzy przybyli wówczas na nasze tereny ze Skandynawii.

Materiały z badań zostały niedawno przekazane do zbiorów Muzeum Archeologicznego w Gdańsku. Wśród nich wyróżnia się brązowa zapinka zdobiona emalią, znaleziona w grobie kilkuletniego dziecka, zapewne dziewczynki, o czym świadczy jego „żeńskie” wyposażenie (trzy zapinki, kolia z paciorków szklanych i bursztynowych, pierścionek brązowy oraz przęślik).

Fibula, o średnicy 3,3 cm, w kształcie kolistej tarczki z guzkiem pośrodku, ozdobiona jest pierścieniem emalii na przemian białej i niebieskiej, a wokół guzka emalią czerwoną. Małe tarczki na obwodzie są również wypełnione szkliwem – niebieskim i czerwonym. Zapinki emaliowane były wytwarzane we wszystkich prowincjach rzymskich, przede wszystkim w Galii, Recji, a także na terenach naddunajskich i nadreńskich, w okresie od końca I wieku naszej ery po drugą połowę II wieku naszej ery; tylko nieliczne trafiały na tereny dzisiejszego Pomorza Gdańskiego.

Interesujące jest, że te barwne precjoza, tak odmienne od „barbarzyńskich” ozdób używanych przez ogół ludności kultury wielbarskiej, były noszone przez dzieci, najczęściej dziewczynki, pełniąc nie tylko rolę części stroju, ale także, być może, zabawek czy nawet amuletów.

Zabytek prezentowany jest w holu Muzeum przy ul. Mariackiej 25/26.

Przygotowała: Małgorzata Tuszyńska
Foto: Jarosław Strobin

Ta strona używa plików Cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i możliwości zmiany ustawień Cookies w przeglądarce. polityka prywatności