Zabytek Miesiąca – archiwum 2020
-
GRUDZIEŃ 2020
Zabytek Miesiąca – grudzień 2020 Garnek typu Kugeltopf W poszukiwaniu lubeckich mieszkańców XIII-wiecznego Gdańska. Mimo postępu badań historycznych wiele wątków z historii wczesnośredniowiecznego Gdańska pozostaje nadal niewyjaśnionych. Do takich zagadnień należy kwestia najstarszej lokalizacji miasta na prawie lubeckim. Z dokumentów historycznych wiadomo o istniejącej w Gdańsku już w 1225 roku gminie niemieckiej, która za panowania księcia…
-
LISTOPAD 2020
Zabytek Miesiąca – listopad 2020 Skarbonka bez dna Prezentowany zabytek jest niezwykłą rzadkością wśród eksponatów muzealnych. Niestety nie wiadomo, gdzie i kiedy dokładnie został odkryty. Wiadomo natomiast, że pochodził ze zbiorów dawnego Westpreußisches Provinzial Museum, w którym przechowywano eksponaty odkryte głównie na terenie Pomorza. Ta urokliwa skarbonka trafiła do Muzeum Archeologicznego w Gdańsku jako mienie…
-
PAŹDZIERNIK 2020
Połowa zegara Czas wszystko na jaw wydobywa. — Sofokles Podczas badań archeologicznych prowadzonych w 2010 r. w Gdańsku, przy ul. Toruńskiej na Wyspie Spichrzów wydobyto połowę drewnianego dysku o średnicy 138 mm. Okazało się, że jest to fragment tarczy zegara słonecznego datowanego na XVI–XVII wiek. Dobrze zachowane, nieduże zabytki drewniane stanowią rzadkość i wymagają gruntownej konserwacji.…
-
WRZESIEŃ 2020
Latarnia z ulicy Toruńskiej W 2011 roku, podczas badań archeologicznych przy ul. Toruńskiej w Gdańsku, odkryto niezwykły przedmiot. Zdeformowany i niekompletny, intrygował formą i różnorodnością materiałów, z jakich go wykonano. Dopiero po zakończeniu prac konserwatorskich okazało się, że tajemniczy przedmiot to średniowieczna latarnia. Przenośne źródła światła wyposażano zazwyczaj w osłonę chroniącą płomień świecy lub knota…
-
SIERPIEŃ 2020
Talerz ze strumienia Talerz pochodzi ze środkowych Niemiec, a dokładnie – z landu Hesja. Tego typu naczynia wytwarzano na dużą skalę w warsztatach garncarskich nad rzeką Werrą (stąd określenie: „ceramika typu Werra”). Gotowe wyroby transportowano rzekami Werrą i Wezerą do portu w Bremie. Stamtąd docierały statkami do nadmorskich regionów basenu Morza Bałtyckiego i Morza Północnego.…
-
LIPIEC 2020
Kociołek z Pudłowca – import z terenów prowincji rzymskich W roku 2015 pan Bogusław Pietrzak, mieszkaniec miejscowości Pudłowiec w gminie Stary Dzierzgoń (powiat sztumski), przekazał do Muzeum Archeologicznego w Gdańsku trzy naczynia metalowe, odkryte przypadkowo podczas wydobywania żwiru. Jednym z nich jest kociołek, wykonany ze stopu miedzi, znacznie uszkodzony i długo poddawany zabiegom konserwatorskim –…
-
CZERWIEC 2020
Korona królewska afrykańskiego ludu Joruba Joruba (Ọmọ Yorùbá) to lud afrykański, którego populacja liczy ok. 45 milionów. Jorubowie zamieszkują zachodnią część Afryki, głównie Nigerię, gdzie stanowią ok. 21% ludności, a także Benin i Togo. Współcześnie większość mieszka w miastach, trudniąc się handlem i rzemiosłem (tkactwo, kowalstwo, rzeźbiarstwo). Ci mieszkający we wsiach zajmują się rolnictwem i…
-
MAJ 2020
Świecznik w typie klatki dla ptaków W trakcie badań wykopaliskowych na terenie Gdańska często odkrywaliśmy pojedyncze drewniane podstawy i dziwne żelazne klatki. Jednak nie łączyliśmy ich ze sobą, stanowiły zagadkę, podobnie jak wiele innych zabytków ruchomych, uszkodzonych lub zachowanych tylko we fragmentach. Dopiero niedawno udało się ustalić, że są to elementy świeczników w typie klatki…
-
KWIECIEŃ 2020
Znak pielgrzymi z Gdańska z XV w.: św. Kwiryn z Neuss – patron chroniący od zarazy Święty Kwiryn (Quirinus) był chrześcijańskim męczennikiem, skazanym na śmierć, razem ze swoją córką, w czasach panowania rzymskiego cesarza Hadriana (II wiek). Jego relikwie trafiły do niemieckiego miasta Neuss już w X lub w połowie XI w. Wkrótce stały się…
-
MARZEC 2020
Porcelanowa laleczka – zagubiona przyjaciółka małej gdańszczanki z XIX wieku Podczas badań archeologicznych przy ulicy Szerokiej w Gdańsku w 2008 roku odkryto niewielkie porcelanowe popiersie. Po przeprowadzeniu konserwacji i usunięciu zabrudzeń okazało się, że jest to głowa lalki, wykonana z porcelany biskwitowej typu parian – charakteryzującej się matową powierzchnią, z wyglądu przypominającej marmur. Nazwa „parian”…
-
LUTY 2020
Brązowa szpila ze skarbu w Lipince Odkrycia skarbów z okresu późnej epoki brązu i wczesnej epoki żelaza na terenie Pomorza Wschodniego, Powiśla i Żuław notowane są od końca XIX i początków XX wieku. Wtedy też w miejscowości Lipinka (gmina Nowy Staw) przypadkowo natrafiono na zbiór zabytków brązowych. W archeologii „skarb” oznacza zbiór intencjonalnie ukrytych przedmiotów…
-
STYCZEŃ 2020
Krzemienne sierpy z epoki kamienia Sierpy należą do najstarszych narzędzi żniwnych używanych przez człowieka. W ciągu wielu wieków zmieniały się ich kształty i materiały, z których je wykonywano. Pierwsze sierpy składały się z kawałka drewna, w którym osadzano drobne fragmenty krzemienia, odpowiednio zaostrzone. W początkach drugiego tysiąclecia p.n.e. używano sierpów wykonanych z jednej dużej konkrecji…











