Zabytek Miesiąca – archiwum 2021
-
Kuttrolf – naczynie żartobliwe. Zabytek Miesiąca MAG – grudzień 2021
Kuttrolf, Angster, flasza dubeltowa – to wymienne nazwy naczyń o wyjątkowo oryginalnej konstrukcji. Do tej grupy należy prezentowana butelka ze zbiorów Muzeum Archeologicznego w Gdańsku. Wykonano ją z leśnego szkła. Kształtem przypomina klepsydrę, ma czworoboczny korpus zwężający się w połowie wysokości. W narożach znajdują się cztery rurki, a w środku – jeszcze jedna, o krótkiej, wąskiej…
-
Zawieszka bursztynowa z epoki kamienia z osady w Rzucewie. Zabytek Miesiąca MAG – listopad 2021
Osada z epoki kamienia w Rzucewie została odkryta w 1894 roku. W okresie międzywojennym profesor Józef Kostrzewski przeprowadził tam badania wykopaliskowe, w efekcie których wyróżnił „kulturę rzucewską”. Kultury archeologiczne charakteryzują zespół źródeł stale współwystępujących, typowych dla określonego regionu i czasu. Kultura rzucewska określa rozwój kulturowy i gospodarczy plemion rybacko-łowieckich zamieszkujących tereny nad Zatoką Pucką i…
-
Bucik z ulicy Szerokiej w Gdańsku. Zabytek Miesiąca MAG – październik 2021
Pewnie nie każdy o tym wie, ale 25. października w Polsce obchodzi się Dzień Szewca. Przy tej okazji Muzeum Archeologiczne w Gdańsku przedstawia XIV–XV-wieczny bucik z gdańskiej pracowni szewskiej. Zabytek został odkryty w trakcie badań archeologicznych prowadzonych w latach 2006–2008 w kwartale ulic Tandeta, Szeroka, Grobla II i Świętojańska. Szewc ukazany na XV-wiecznej ilustracji. Źródło:…
-
Jednosieczny miecz żelazny w pochwie drewnianej, odkryty na cmentarzysku w Opaleniu. Zabytek Miesiąca MAG – wrzesień 2021
Starożytne cmentarzysko w Opaleniu (gmina Gniew, powiat tczewski) było znane już w XIX wieku dzięki przypadkowemu odkryciu grobu pochodzącego z I wieku p.n.e. W latach 1988–2010 archeolodzy z Muzeum Archeologicznego w Gdańsku prowadzili w Opaleniu badania wykopaliskowe o charakterze ratowniczym, odkrywając niemal 400 obiektów. Najstarsze groby pochodzą z epoki brązu i wczesnej epoki żelaza,…
-
XIV-wieczny ochraniacz (rerebrace) z Wyspy Spichrzów. Zabytek Miesiąca MAG – sierpień 2021
W trakcie badań wykopaliskowych na terenie gdańskiej Wyspy Spichrzów, przy ul. Spichrzowej 4 odkryto w 2007 roku tajemniczy element skórzany. Przez wiele lat przeznaczenie tego przedmiotu pozostawało niewyjaśnione. Dopiero ostatnie badania Marloes Rijkelijkhuizen i Marquity Volken dowiodły, że mamy do czynienia ze skórzanym ochraniaczem na ramię (ang. rerebrace). Najstarszym zidentyfikowanym ochraniaczem ramienia jest…
-
Cegła z inskrypcją zapisaną sumeryjskim pismem klinowym. Zabytek Miesiąca MAG – lipiec 2021
Najstarszym zabytkiem piśmiennictwa w zasobach Muzeum Archeologicznego w Gdańsku jest pokryta pismem klinowym cegła mułowa pochodząca z Tell Muqayyar, miejscowości znajdującej się na obszarze starożytnej Mezopotamii, krainy położonej na Bliskim Wschodzie, w dorzeczu Tygrysu i Eufratu. Współcześnie teren ten zajmuje Irak. Badacze przyjmują, że Mezopotamia jest kolebką pierwszej wysoko rozwiniętej cywilizacji, stworzonej pod…
-
Diadem z Gniewu. Zabytek Miesiąca MAG – czerwiec 2021
Są w magazynach muzealnych zabytki, które opowiadają historie. Ich opowieści, choć nie zawsze oczywiste, mówią o dawnych właścicielach. Groty strzał, zniekształcone po tym, jak dotarły do celu, kończąc czyjeś życie… Naczynia gliniane, które służyły komuś latami, noszące ślady wykipiałych obiadów lub osmolone, bo gospodyni postawiła je zbyt blisko ognia… Obrączka, dawniej oznaka czyjegoś oddania,…
-
Brodacz z gdańskiej Wyspy Spichrzów. Zabytek Miesiąca MAG – maj 2021
Wszystkie naczynia kamionkowe odkryte przez archeologów na terenie Gdańska pochodziły z importu, głównie z ośrodków północnoniemieckich w Nadrenii i Dolnej Saksonii, a także z położonej w środkowych Niemczech Saksonii. W bogatym Gdańsku importowane naczynia cieszyły się dużą popularnością, toteż ich znaleziska nie należą do rzadkości. Dotyczy to używanych powszechnie prostych dzbanów z Siegburga, Waldenburga czy…
-
Stilus – zapomniany przyrząd do spisywania notatek. Zabytek Miesiąca MAG – kwiecień 2021
Zanim w Europie zaczęto produkować papier na skalę masową – co nastąpiło u schyłku średniowiecza – do sporządzania krótkich notatek w szkole, na targu czy w kantorze kupieckim wykorzystywano drewniane tabliczki pokryte woskiem. Notowano specjalnymi rylcami metalowymi lub wyrzeźbionymi z twardych gatunków drewna, ewentualnie z kości czy rogu. Zaostrzonym końcem ryto w wosku, a płaskim,…
-
Siekierka brązowa z Krzywego Koła (gmina Suchy Dąb). Zabytek Miesiąca MAG – marzec 2021
Odkrycia przedmiotów z epoki brązu na Pomorzu Wschodnim notuje się od końca XIX wieku i przez cały wiek XX. Prezentowany zabytek odkryto w latach osiemdziesiątych ubiegłego stulecia. Jest to pojedyncze znalezisko wydobyte przypadkowo podczas orki. Siekierkę z Krzywego Koła można przyporządkować do typu Kłodzisko ze względu na podniesione brzegi. Przedmiot ma 15 cm długości; szerokość…
-
Bursztynowa zawieszka w kształcie młota Thora. Zabytek Miesiąca MAG – luty 2021
Zawieszka została odkryta w trakcie wykopalisk archeologicznych prowadzonych w 1972 roku na grodzisku wczesnośredniowiecznym w Chmielnie. Pozyskano ją z warstwy nr 2 w wykopie pierwszym, datowanym innymi zabytkami na drugą połowę XI wieku. Zabytek jest wykonany z bursztynu. U podstawy widać otwór służący do zawieszania. Krótka końcówka toporzyska wychodzi z górnego otworu młota o niesymetrycznych…
-
Popielnica z cmentarzyska kultury pomorskiej w Starej Jani. Zabytek Miesiąca MAG – styczeń 2021
Pojezierze Starogardzkie, zwane też Kociewskim, jest częścią wschodniego obszaru Pomorza określanego nazwami Gdańskie lub Nadwiślańskie. Kraina ta ma kształt trójkąta: jego wschodnią granicę stanowi dolina Wisły, od północy graniczy z Pojezierzem Kaszubskim, a od zachodu – z Borami Tucholskimi. Teren jest poprzecinany licznymi dolinami mniejszych i większych rzek; największa z nich – Wierzyca – dzieli…











